Binalar Nasıl Güçlendirilir?

Ülkemizin deprem kuşağında yer alıyor olması ve geçmişte canımızı çok yakan depremlerin yaşanmış olması, yaşadığımız binaların sağlamlığı konusunda birtakım tedbirler almamızı zorunlu kılıyor. Özellikle eski binalarda deprem dayanıklılığın çok gözetilmemesi, malzeme kalitesinin şiddetli depremler göz önüne alınarak belirlenmiş olmaması gibi sebepler yüzünden bu tehlike daha da artıyor. İşte bu yüzden ülkemizde son yıllarda hızla sürdürülen “kentsel dönüşüm” projesi hayata geçirildi. Bu proje kapsamında riskli binaların tespiti ve ihtiyaca göre güçlendirme, yıkıp yeniden inşa etme gibi işlerin yapılması öngörülüyor.

Birçoğumuz riskli bir yapıda oturuyor olsak da binamızın yıkılmasını istemeyiz. Bu hem maddi olarak birtakım yükler getirmesi hem de burada yaşadığımız anıları, buradaki düzenimizi değiştirmemiz gibi sebepler yüzünden çok istekli olarak yaklaşmayacağımız bir seçenektir. Bu yüzden binanın mümkünse güçlendirilmesi birçok ev sahibi için daha çekici bir çözüm olacaktır.

Kentsel Dönüşüm ve Bina Güçlendirme

Kentsel Dönüşümde Bina Güçlendirme

Ülkemizde son yıllarda hızla devam eden projelerden biri olan kentsel dönüşüm, özellikle depreme karşı dayanıklılığı artırmak ve önlemler almak adına birçok adımı beraberinde getirmiştir. Bu kapsamda olası bir depremde ağır hasar görmesi veya yıkılması beklenen binaların tespiti ve ardından güçlendirilmesi ya da yıkılması gerçekleştirilir. Kentsel dönüşüm hareketliliğinin yaygınlaşmasıyla riskli yapılarda oturan vatandaşların akıllarında binaların güçlendirme aşamalarının nasıl gerçekleştirildiği ve güçlendirme noktasında neler yapılabileceği gibi sorular ortaya çıktı. Bu yüzden riskli yapılar nasıl tespit edilir, hangi yapılar yıkılmalı hangileri güçlendirilmelidir, binalar nasıl güçlendirilir, güçlendirme maliyetleri nelerdir? Tüm bu sorulara bu yazımızda cevap arayacağız.

Riskli Yapı Tespiti Nasıl Yapılır?

Riskli yapılar, yıkılması ya da ağır hasar görme riski yüksek olan yapılardır. Bu yapıları konut veya iş yeri olarak kullanan insanların can ve mal güvenliğini sağlamak adına bu yapıların tespiti, ardından güçlendirilmesi veya yıkılıp yeniden inşa edilmesi oldukça önemlidir. Bu açıdan riskli yapıların nasıl tespit edileceği sorusu akla gelir. Riskli yapıların tespiti Bakanlıkça görevlendirilen ekipler tarafından yapılmaktadır. Bir yapının riskli olup olmadığının tespiti için bakanlığa yapılacak bildiriyi bu yapıda yaşayanlar yapabileceği gibi, ilgili mahalli veya mülki idare tarafından da bu talepte bulunabilir.

Riskli Yapım Yıkılacak Mı Güçlendirilecek Mi?

Riskli yapı tespiti için görevlendirilen birim tarafından hazırlanacak rapor, bu sorunun cevabını verecektir. Bu çalışmalar ışığında binanın güçlendirilebileceği ya da yıkımın şart olduğu gibi sonuçlara varılabilir.

Bina Güçlendirme Nedir?

Özellikle ülkemizde sıkça duyduğumuz bina güçlendirme, olası bir depremde yıkılması ya da ağır hasar görmesi beklenen binaların, bu tarz tehditlere karşın hazırlıklı hale getirilmesidir. Binaya yapısal birtakım ilaveler yapılarak, binayı güçlendirme ve özellikle olası deprem riskleri karşısında ayakta kalmasını sağlama amacıyla yapılır. Riskli yapıların yıkılıp yeniden inşa edilmesine bir alternatif olarak sunulabilir. Ayrıca yıkılıp yeniden inşa edilmeye göre maliyeti de daha düşük bir seçenek olarak karşımıza çıkar.

Bina Güçlendirme Nasıl Yapılır?

Bina güçlendirme işleminin ilk aşaması yapı üzerinden birtakım numunelerin alınmasıdır. Bu numuneler beton ve demir donatılardan alınacaktır. Bir dizi teste tabi tutulacak olan numuneler, aslında bina güçlendirme aşamasının nasıl gerçekleşeceği, güçlendirme ihtiyacının tespiti için oldukça önemlidir. Bu numuneler üzerinde farklı şiddetteki depremlere dayanıklılık tespitleri de yapılır. Bu testler sonucunda hazırlanan rapor ışığında bina güçlendirme çalışmalarına geçilir.

Bina Güçlendirme Çalışmaları ve Eşya Depolama

Bina Güçlendirmede Uygulanan Yöntemler Nelerdir?

Bina güçlendirme konusunda en önemli aşama, şüphesiz ki bina üzerinde yapılacak testler ve binanın ihtiyaç duyduğu güçlendirme noktalarını tespit etmektir. Aksi taktirde binanın ihtiyacı olandan daha az ve eksik bir güçlendirme çalışması yapmak, şiddetli bir deprem karşısında binanın beklenilen dayanıklılığı gösterememesi, can ve mal kayıplarının ortaya çıkmasıyla sonuçlanabilir. Örneğin binalarda sık görülen demirlerin paslanması ve beton kesitlerinde azalmalar ortaya çıkması gibi durumların tespiti oldukça önemlidir. Beton kesitinin azalması durumunda, eski ve hasarlı bölümler sökülüp yeniden beton dökme işlemi uygulanır. Bu şekilde binadaki betonun güçlenmesi ve olası sarsıntılara karşı daha dayanıklı hale gelmesi sağlanır.

Güçlendirme işlemleri binadan binaya da birtakım farklar elbette ki gösterir. Örneğin daha yüksek binalar için yapılacak çalışmalar ile yüksek olmayan binalar için yapılacak çalışmalar farklılık gösterecektir. Binalarda uygulanacak bir diğer güçlendirme yöntemi olarak temel güçlendirme karşımıza çıkar. Binanın ayakta durmasını ve sağlamlığının en önemli unsurlarından bir tanesi şüphesiz temelin dayanıklılığıdır. Temeli sağlam olmayan bir binanın dayanıklılığı elbette ki yüksek olmayacak, ufak bir sarsıntı bile bu binada ağır hasarlara yol açabilecektir. Tabii ki bu çalışma, bina güçlendirme çalışmaları arasında en fazla dikkat ve özen isteyen çalışmadır. Uzman bir ekip tarafından ayrıntılı ve özenli bir çalışmayla gerçekleştirilmesi gerekir. Kolonların temel üzerindeki durumu, binanın yaşı ve binanın beton- çelik malzemelerinin durumu bu çalışmanın kapsamını ve süresini belirleyecek faktörlerdir. Temel güçlendirme çalışmalarında çelik manto ve betonarme manto olmak üzere iki farklı yol izlenebilir. Bu iki teknik de binanızın temelinin yük taşıma kapasitesini artırıp daha, binanızın daha sağlam bir zemine oturmasını sağlayacağı gibi temeldeki süneklik değerlerini de artırır. Bu sayede olası bir depremin yaratacağı sarsıntı sonucunda daha esnek bir zemin oluşturulur. Bu da depremin yaratabileceği hasarın önüne geçmek adına önemlidir.

Kirişlerde de birtakım hasarlar ve eksikler ortaya çıkabilmektedir. Bunların da önüne geçmek binanın güçlendirilmesi açısından önemlidir. Tabii bu işlem yapılırken komşu kolonların durumu da dikkate alınmalıdır. Yani kolon güçlendirme ve kiriş güçlendirme işlemleri birbiriyle bağıntılı ve ayrılmaz çalışmalardır. Birinin daha güçlü diğerininse zayıf olması, güçlendirme işleminin amacına ulaşmamasına sebep olabilir. Bu çalışmalar aşamasında da çelik manto, betonarme manto ve epoksi enjeksiyonu teknikleri uygulanmaktadır. Çelik manto kısaca kolon ve kirişlerin içerisinde bulunması gereken çelik sargının, dışarıdan yapılmasıdır. Bu şekilde kolon ve kirişlerin yük kapasitesi artırıldığı gibi aynı zamanda daha yüksek bir süneklik elde edilir. Bu getirilerin ikisi de olası bir deprem riskine karşı binaya avantaj sağlayacaktır. Betonarme manto ise çelik daha çok kolonlarda uygulanan bir teknik olarak karşımıza çıkar. Bu çalışma da kolonun yük kapasitesini artıracağı gibi aynı zamanda kolona daha fazla süneklik kazandırır. Epoksi enjoksiyonu ise kolon, kiriş ve perdelerde kullanılabilir. Bu kısımlarda ortaya çıkan çatlakların belli bir oranı aşmadığı taktirde bu yönteme başvurulur. Deprem anında yapının en çok zorlanan ve en çok hasar gören bölgesi olan kolon ve kirişlerin birleşim noktalarının sağlamlığı oldukça önemlidir. Olası bir depremde en fazla dayanıklılık göstermesi gerekecek noktalar burasıdır. Bu yüzden bu noktaların sağlamlığından emin olmak gerekir. Bu noktalardaki güçlendirme çalışmaları oldukça özen isteyen çalışmalar olsa da, deprem anını hesaba kattığımızda yapılması en gerekli çalışmalardan biri kolon ve kirişlerin birleşim bölgelerinin dayanıklılığının artırılmasıdır diyebiliriz.

Kolonları ve kirişleri güçlendirmesi konusunda çelik manto ve betonarme mantodan bahsettik. Bu çalışma esnasında kolonun tümünün sarılması olan mantolama işlemine aynı zamanda gömlek geçirme adı da verilir. Bu işlem adı üzere kolonun veya kirişin çevresinin tamamen sarılması olarak gerçekleştirilir. Bu konuda yapılan bir diğer çalışma ise kanat ekleme olarak adlandırılır. Kanat ekleme, kısaca kolonun iki yanına kanat biçiminde perde duvarlar eklenmesidir. Bu teknik üzerinde yapılan çalışmalar neticesinde görüşmüştür ki kolonlara kanat eklenme işlemi hem kesme kuvvetine karşı taşıma gücünü hem de momenti artırmaktadır. Bu durum da bu çalışmanın, binanın deprem karşısında göstereceği dayanıklılığı artırdığı kanıtlamaktadır.

Bina Güçlendirme İşlemlerinin Maliyetleri

Bina güçlendirme işlemleri; binanın temelinde, kolonlarında, kirişlerinde, perdelerinde veya bunun gibi farklı noktalarda ortaya çıkan aksaklıkları ve eksiklikleri gidermeyi amaçlar. Bu çalışmaların her biri için farklı çalışma teknikleri ve malzeme ihtiyaçları ortaya çıkmaktadır. Bu da ortaya çıkacak maliyet için genel olarak konuşmaktan ziyade her bina için ayrı ayrı maliyetler hesaplanmasını gerektirir. Binanızın riskli bir yapı olduğunu düşünüyorsanız ilk olarak yapmanız gereken, Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüklerine bir başvuru yaparak oturduğunuz binanın riskli olup olmadığına dair bir rapor hazırlanmasını talep etmektir. Bu çalışmayı Bakanlık tarafından görevlendirilen birimler gerçekleştirecektir. Bunun maliyetleri konuyla ilgili yazımızda verilmiştir. Metrekare üzerinden bir hesaplama yapılır. Binanızın riskli olduğuyla ilgili tespit yapıldıktan sonra bu rapor ışığında bir güçlendirme çalışmasına gidilecektir. Elbette ki güçlendirme işlemleri öncesinde tekrardan bir rapor hazırlanır. Bu rapor da binanızın ne açıdan ve ne şekilde güçlendirileceğini belirler. Hazırlanan bu rapor aynı zamanda ortaya çıkacak maliyeti de gösterir. Örneğin binanızda yalnızca kolonlarda ve kirişlerde güçlendirme çalışmaları yapılması yeterli görülebilir. Bazense bu çalışmalar yeterli olmayıp temelde de birtakım güçlendirmelerin yapılması gerekir. Bu şekilde her eklenen çalışma şüphesiz maliyete de yansıyacaktır. Bu yüzden maliyetin hesaplanması için bahsettiğimiz süreçleri takip ederek bir firmayla anlaşıp binanızın ihtiyaçları çerçevesinde bir fiyat ortaya koymalarını istemeniz gerekir.

Bina Güçlendirme Çalışmaları Esnasında Eşya Depolama

Bina güçlendirme işlemleri esnasında konutların bir kısmının ya da tamamının boşaltılması gerekebilir. Bu süreçte profesyonel bir eşya depolama hizmetinden faydalanmak en doğru karar olacaktır. Süre kentsel dönüşüm sürecinde olduğu gibi uzun olmasa da eşya depolama hizmeti bina güçlendirme çalışmaları sırasında sizi eşyalarınız için endişe etmekten kurtaracaktır.

Eşya depolama fiyatları hakkında bilgi almak için depolama fiyatları alanını ziyaret edebilirsiniz.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.